Gerard Ettema (83) brengt dichtbundel uit; ‘De kleinkinderen zeiden: opa, dit moet je laten uitgeven’

De 83-jarige Gerard Ettema uit Huizen schrijft al sinds zijn jeugd gedichtjes. Na een pittige loopbaan bij de politie en later als rijexaminator bij het CBR pakte hij de draad weer op. Want naast dat het gewoon heel leuk is, helpt het hem om zijn geheugen te trainen.

In zijn eerste gedichtenbundel ‘Dicht dichter gedichten’ staan ruim honderd gedichtjes. De ‘bonte mix’ gaat over van alles, en dan ook écht alles. "Deze bloemlezing is voor iedereen die houdt van een knipoog in dichtvorm", staat op de achterkant van het boek. "Sommige onderwerpen zijn serieus, maar de meeste zijn humoristisch, bevatten leuke woordspelingen of zetten je aan het denken."

"Dokter, mijn vrouw zegt de baby lijkt op mij"
"Oh, da’s niet erg, dat trekt wel weer bij"

Kleinkinderen

In zijn appartement laat Ettema trots het boek zien, dat begin april is uitgekomen. Op de cover staat een groene appel, die verwijst naar het eerste gedicht en is getekend door een kleinzoon; een van de familieleden die Ettema aanmoedigde om de bundel te maken.

‘Ik deed het vooral voor de lol, maar ze zeiden terecht: je kunt er ook anderen van laten genieten’

Voor zijn 80ste verjaardag ging de ‘dichtende opa’ met zijn familie naar Vlieland voor een korte vakantie. "En wat doe je dan? Dan ga je zwemmen in zee, wandelingen maken in het bos en op het strand… En ‘s avonds, als iedereen zijn eigen ding deed, dacht ik: weet je wat? Ik ga alle gedichten die ik nog op papier had staan, overtikken."

Na die vier dagen op Vlieland kregen de kleinkinderen allemaal honderden gedichten mee: "Dan hadden ze wat te lezen." Twee van zijn kleinkinderen zeiden toen: opa, dat moet je laten uitgeven." In eerste instantie zag hij dat niet zitten. "Ik deed het vooral voor de lol, maar ze zeiden terecht: je kunt er ook anderen van laten genieten."

Sinterklaasgedicht

Zijn liefde voor dichten heeft hij van zijn vader meegekregen. "Hij leerde ons dichten voor Sinterklaas. Mijn vader zei: een gedicht moet aan drie dingen voldoen. A: het moet positief zijn, humoristisch, leuk. B: het moet rijmen. En C: het moet lopen; er moet een bepaald ritme, een cadans in zitten, zoals: ‘De Sint zat te denken wat hij jou zou schenken.’ Dat is een veelgebruikt rijmpje, maar dat komt omdat het goed werkt: er zit ritme in."

Ettema maakte in zijn jeugd graag gedichten voor zijn familie. "En toen ik wat ouder was, een jaar of 16/17, kreeg ik een meisje", vertelt hij. "De relatie hield geen stand, maar ik weet nog wel het sinterklaasgedicht dat ik voor haar schreef." Hij draagt het moeiteloos op, zonder ook maar één keer te stotteren.

Tijdens het gesprek blijkt dat Ettema een groot deel van zijn gedichten uit zijn hoofd kent. "Ik denk wel vierhonderd. Ik had een feilloos geheugen", glimlacht hij.

Kortetermijngeheugen

Hij wijst naar zijn hoofd, waar een groot litteken zichtbaar is. "Ongeveer achttien jaar geleden heb ik een heel ernstig ongeluk gehad. Ik heb mijn schedel verbrijzeld en een van de restverschijnselen is dat mijn kortetermijngeheugen heel slecht is geworden, al heb ik wel nog steeds een heel goed langetermijngeheugen. Als je me vraagt wat ik vanochtend heb gegeten… dan zeg ik griesmeelpap, omdat dat meestal is wat ik krijg. Als je me vraagt om op te noemen met wie ik op de middelbare school in de klas heb gezeten, kan ik er zo dertien opnoemen."

‘Als ik ‘s nachts iets bedenk, moet ik uit bed om het op te schrijven’

Om zijn kortetermijngeheugen te trainen is Ettema weer gaan dichten. Bovendien heeft hij heel wat meegemaakt in zijn leven, zoals door zijn werk als politieagent. Dichten is voor hem daarom ook een manier om even te ontsnappen. We bedenken: misschien werkt dat ook zo voor lezers; dat ze zich even kunnen onderdompelen in Ettema’s humoristische geschreven wereld.

Nog altijd komen er voortdurend nieuwe ideeën voor gedichten in hem op. "Zoals vannacht, toen bedacht ik me weer iets en dan moet ik uit bed om het op te schrijven, anders weet ik het de volgende ochtend niet meer", grinnikt hij, wijzend naar een notitieblok. Omdat hij daarnaast nog honderden gedichten in zijn archief heeft staan - zijn langetermijngeheugen - weet Ettema zeker dat er nog een tweede en derde bundel zullen volgen.

‘Dicht dichter gedichten’ kopen? Je vindt de webpagina van Boekscout HIER.